SEO, viết tắt cụm từ tối ưu kết quả tìm kiếm (search engine optimization), là cách thức đưa trang web lên thứ hạng cao trong danh mục các kết quả tìm kiếm với những từ khóa mục tiêu. Ví dụ, với một trang tin tức về nhà đất, nếu làm SEO tốt, khi người dùng tìm kiếm những thông tin liên quan đến nhà đất, nội dung của trang tin đó sẽ lên đầu tiên trong kết quả tìm kiếm.
So với quảng cáo bằng Google Adwords và quảng cáo banner, SEO hiệu quả hơn ở chi phí và tạo sự tin cậy hơn.
Biến website thành “sao” trên Google
Trên
thế giới hiện có khoảng 263 công cụ tìm kiếm, phổ biến nhất là
Google, Yahoo và Bing. Tuy nhiên ở Việt Nam, theo ông Nguyễn Minh Quý,
Chủ tịch hội đồng quản trị Công ty truyền thông và công nghệ Nova (đơn
vị chuyên làm dịch vụ SEO), Google được sử dụng phổ biến nhất ở Việt
Nam, chiếm đến 90% số lượng tìm kiếm.
Khoảng
74% người dùng Internet ở Việt Nam truy cập hàng ngày vào Google trong
khi đó Yahoo chí có 14% (theo khảo sát của công ty VinaLink). Vì vậy,
hầu hết các trang web chỉ tập trung làm SEO trên Google.
Trang
web kết quả tìm kiếm của Google có hai phần: phần kết quả tìm kiếm tự
nhiên bên trái và phần trang web liên kết tài trợ bên phải. Phần bên
phải là dành cho những khách hàng đăng ký dịch vụ quảng cáo từ khóa
Google Adwords.
Ví
dụ, các công ty dịch vụ nhà đất đặt quảng cáo trên Google, khi có thông
tin truy vấn liên quan đến nhà đất, bộ máy tìm kiếm này sẽ hiển thị địa
chỉ trang web về công ty dịch vụ nhà đất đó bên cạnh kết quả tìm kiếm.
Google sẽ tính phí theo số lượng người tìm kiếm kích chuột vào trang web
công ty dịch vụ nhà đất đó.
Phần
bên trái hiển thị các kết quả tìm kiếm tự nhiên là thị trường dành cho
SEO. Các khảo sát của quốc tế cho thấy khoảng 70% người tìm kiếm không
xem hết quá trang kết quả đầu tiên, 97% không xem tới trang kết quả tìm
kiếm thứ 3. Vì vậy, nếu làm SEO tốt sẽ tăng được lượng người truy cập từ
các trang web tìm kiếm.
Ông
Nguyễn Bá Đức, Tổng giám đốc Công ty cổ phần phát triển giải pháp trực
tuyến Moore cho biết công ty này đã sử dụng dịch vụ SEO của công ty Nova
cho hai trang web Anhso.net và Nghenhac.info được gần hai năm nay. Sau
thời gian, lượng truy cập vào các trang web này đã tăng khoảng 30-40%.
Không
chỉ tăng lượng truy cập, làm SEO còn làm tăng uy tín của trang web.
Thông thường, những trang web có nội dung chất lượng, thường xuyên cập
nhật và nhiều người truy cập sẽ được ưu tiên trong kết quả tìm kiếm. Vì
vậy, “xuất hiện đầu tiên trong kết quả tìm kiếm tự nhiên trên Google
không chỉ giúp tăng lượng truy cập cho website, điều đó còn thể hiện uy
tín trong suy nghĩ của người sử dụng về trang web đó”, ông Quý nói.
SEO như thế nào?
Theo
ông Quý, Google hiện có khoảng 200 tiêu chí để xác định một từ khóa sẽ
đứng ở đâu trong kết quả tìm kiếm của họ. Trong đó, Google chỉ công bố
một số tiêu chí và ẩn đi khoảng 30-50% số tiêu chí quan trọng. Đó là
khoảng trống tạo cơ hội cho các công ty làm dịch vụ SEO chuyên nghiệp.
Trong
quy trình làm SEO, ông Quý cho biết bước đầu tiên quan trọng là nghiên
cứu chọn ra các từ khóa phù hợp với nhu cầu quảng bá của khách hàng. Đây
là bước rất quan trọng, đặc biệt là với những lĩnh vực nhiều doanh
nghiệp quan tâm đến SEO.
“Ví
dụ với công ty kinh doanh máy tính xách tay, "laptop" hay "máy tính
xách tay" là hai từ khóa rất phổ biến, để SEO hai từ khóa này lên đầu
đòi hỏi mất nhiều thời gian và tốn nhiều tiền. Vì vậy, chúng tôi thường
tư vấn cho khách hàng nên chọn những từ khóa liên quan như laptop giá rẻ
hay cụm từ laptop gắn với thương hiệu như laptop IBM, laptop Acer,
laptop HP”, ông Quý nói.
Các
công ty thường chọn một đến 3 từ khóa, tuy nhiên cũng có công ty làm
SEO cả trang, tức là làm SEO một vài từ khóa chính và chọn thêm nhiều từ
khóa phụ khác liên quan.
Sau
bước chọn từ khóa, doanh nghiệp làm dịch vụ SEO sẽ tối ưu lại cấu trúc
trang web để thân thiện hơn với Google như chỉnh sửa phần mềm (code),
cách trình bày và cấu trúc của trang web. Tiếp đến là bước tiếp thị
trang web đó với các công cụ tìm kiếm và các website khác.
Khác
với các hình thức quảng cáo trực tiếp như đặt banner hay dùng Google
Adwords, quá trình làm SEO không thể có kết quả ngay, có thể kéo dài một
vài tuần hoặc nhiều tháng tùy theo từ khóa. Những từ khóa phổ biến
thời gian đẩy lên xếp trong kết quả tìm kiếm sẽ lâu hơn.
Để
tối ưu hóa hiệu quả của SEO, ông Đỗ Thế Hùng, trưởng nhóm kinh doanh
SEO của Nova cho rằng các website nên có tên miền trùng với tên sản phẩm
hoặc dịch vụ, có nội dung phong phú, trình bày rõ ràng, thông tin cập
nhật thường xuyên và nên có nhân viên phụ trách website.
Rẻ hơn quảng cáo banner và Google Adwords
Về
chi phí, SEO là hình thức tiếp thị trực tuyến rẻ nhất. Giá dịch vụ SEO ở
Việt Nam tương đối đa dạng, thường từ 2 triệu đến 6 triệu đồng hoặc cao
hơn với những từ khóa phổ thông.
Theo
tính toán của Nova, chi phí cho một lượt truy cập của quảng cáo banner
là khoảng 600-800 đồng/lượt truy cập và khoảng 0,1 USD/lượt truy cập của
Google Adwords, trong khi đó chi phí một lượt truy cập của SEO chỉ
khoảng 200 đồng.
Theo
ông Quý, thị trường SEO ở Việt Nam chưa được quan tâm, mới chỉ chiếm
khoảng 2% doanh thu quảng cáo trực tuyến nhưng đang tăng trưởng rất
nhanh. Trong đó, dịch vụ Google Adwords đạt doanh thu 32 triệu USD ở
Việt Nam trong năm tài chính 2008 (tính đến tháng 10). Năm nay, doanh
thu Google Adwords đã tăng gấp hơn hai lần, đạt 78 triệu USD.
Theo
kinh nghiệm ở một số nước đi trước Việt Nam ở lĩnh vực SEO, doanh thu
từ quảng cáo bằng Google Adwords và SEO thường gần bằng nhau. “Song do
nhận thức về lợi ích của SEO ở Việt Nam còn hạn chế, nên đương nhiên SEO
sẽ phát triển chậm hơn”, ông Quý nói.
Tuy
nhiên, gần đây thị trường SEO đang có những tín hiệu khả quan. Hiện
tại, trung bình mỗi tháng Nova có thêm 20-30 khách hàng mới, trong đó có
những công ty lớn như mạng di động Viettel hay nhà sản xuất điều hòa
Nagakawa.